როცა მიკრობის საწინააღმდეგო წამალი ვეღარ ებრძვის მიკრობს, ვლინდება ანტიმიკრობული რეზისტენტობა

ანტიმიკრობული რეზისტენტობა ვითარდება მაშინ, როდესაც მიკრობები, როგორიცაა ბაქტერიები და სოკოები, იძენენ მათ გასანადგურებლად შექმნილი პრეპარატების დამარცხების უნარს. ეს ნიშნავს იმას, რომ მიკრობები არ კვდებიან და აგრძელებენ ზრდას. რეზისტენტული ინფექციების მკურნალობა შეიძლება რთული და ზოგჯერ შეუძლებელიც კი იყოს.

ანტიმიკრობული რეზისტენტობა საზოგადოებრივი ჯანმრთელობისთვის გადაუდებელ გლობალურ საფრთხეს წარმოადგენს, რომელმაც მსოფლიოში სულ მცირე 1.27 მილიონი ადამიანი იმსხვერპლა.

ბაქტერიები და სოკოები საშიში რომ იყოს, არ არის აუცილებელი ყველა ანტიბიოტიკის ან სოკოს საწინააღმდეგო საშუალების მიმართ იყოს რეზისტენტული. საკმარისია ერთი ანტიბიოტიკის ან სოკოს საწინააღმდეგო საშუალების მიმართ რეზისტენტობა იმისათვის, რომ  სერიოზული პრობლემები გამოიწვიოს. მაგალითად:

• ინფექცია, რომელიც გამოწვეულია ანტიბიოტიკების მიმართ რეზისტენტული მიკრობით, მოითხოვს  სარეზერვო  ანუ უფრო ძლიერი ანტიბიოტიკებით მკურნალობას, რამაც შესაძლოა სერიოზული გვერდითი მოვლენების გამო ისეთი ზიანი მიაყენოს პაციენტებს როგორიცაა, ორგანოების ფუნქციონირების უკმარისობა და მკურნალობისა და გამოჯანმრთელების პროცესის გახანგრძლივება ზოგჯერ თვეების განმავლობაშიც კი.
• მედიცინის მრავალი მიღწევა დამოკიდებულია ანტიბიოტიკების გამოყენებით ინფექციებთან ბრძოლის უნარზე, მათ შორის სახსრების ჩანაცვლება, ორგანოების გადანერგვა, კიბოს თერაპია და ისეთი ქრონიკული დაავადებების მკურნალობა, როგორიცაა დიაბეტი, ასთმა და რევმატოიდული ართრიტი.
• ზოგიერთ შემთხვევაში, ანტიმიკრობული პრეპარატების მიმართ რეზისტენტულ ინფექციებს მკურნალობის ვარიანტები არ აქვთ.

ანტიბიოტიკების და სოკოს საწინააღმდეგო საშუალებების ეფექტურობის დაკარგვის შემთხვევაში, ჩვენც დავკარგავთ ინფექციების მკურნალობისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობისთვის საფრთხეების კონტროლის უნარს.

ანტიმიკრობული რეზისტენტობა ბუნებრივად მიმდინარე პროცესია. თუმცა, ანტიმიკრობული რეზისტენტობის ზრდა განპირობებულია ანტიბიოტიკებისა და სოკოს საწინააღმდეგო საშუალებების მიკროორგანიზმებზე კომბინირებული ზემოქმედებით, ასევე ამ მიკროორგანიზმების და მათი რეზისტენტობის მექანიზმების გავრცელებით. როგორ ვრცელდება ანტიბიოტიკების მიმართ რეზისტენტობა

• მიკრობები - ძალიან პატარა ზომის ცოცხალი მიკროორგანიზმებია ( ბაქტერიები, სოკოები, პარაზიტები და ვირუსები.
• პათოგენები -  ინფექციების გამომწვევი მიკრობებია. მიკრობების უმეტესობა უვნებელია და ადამიანისთვისაც კი სასარგებლოა.
• ბაქტერიები იწვევენ ინფექციებს, როგორიცაა სტრეპტოკოკური ანგინა, საკვებით გამოწვეული დაავადებები და სხვა სერიოზული ინფექციები.
• სოკოები იწვევენ ინფექციებს, როგორიცაა ტერფის სოკო, კანის სოკოვანი ინფექციები და სხვა სერიოზული ინფექციები.
• ანტიბიოტიკები არის მედიკამენტები, რომლებიც ებრძვიან ადამიანებსა და ცხოველებში ბაქტერიებით გამოწვეულ ინფექციებს ბაქტერიების განადგურებით ან მათი ზრდისა და გამრავლების შეფერხებით.
• სოკოს საწინააღმდეგო საშუალებები არის მედიკამენტები, რომლითაც მკურნალობენ სოკოვან ინფექციებს ადამიანებში, ცხოველებში ან მცენარეებში სახიფათო სოკოების განადგურებით ან ზრდის შეჩერებით.
• ტერმინებს „ანტიბიოტიკი“ და „ანტიმიკრობული“ ზოგჯერ როგორც სინონიმებს ისე იყენებენ.

ანტიბიოტიკები და სოკოს საწინააღმდეგო საშუალებები კლავენ ინფექციების გამომწვევ ზოგიერთ  მიკრობს, მაგრამ ასევე კლავენ სასარგებლო მიკრობებსაც, რომლებიც ჩვენს ორგანიზმს ინფექციისგან იცავენ. ანტიმიკრობული რეზისტენტობის ჩამოყალიბება ჩქარდება, როდესაც ანტიბიოტიკები და სოკოს საწინააღმდეგო საშუალებები თავისი ზემოქმედებით აიძულებენ ბაქტერიებსა და სოკოებს გამოიმუშავონ ადაპტაციური მექანიზმები. რეზისტენტული მიკრობები გადარჩებიან, მრავლდებიან და ვრცელდებიან, მათ აქვთ რეზისტენტობის თვისებები, რომლებსაც შეუძლიათ სხვა მიკრობებზე გავრცელება.

მიკრობებს  გადარჩენისთვის  შეუძლიათ შეიმუშაონ თავდაცვის სტრატეგიები, რომლებსაც რეზისტენტობის მექანიზმები ეწოდება. მიკრობის  სპეციფიკური ცილები განსაზღვრავენ მიკრობის რეზისტენტობის მექანიზმებს. ბაქტერიებსა და სოკოებს შეუძლიათ მრავალი ტიპის რეზისტენტობის გენის ტარება.

საგანგაშოა, რომ ანტიმიკრობული პრეპარატების მიმართ რეზისტენტულ მიკრობებს შეუძლიათ თავიანთი რეზისტენტობის მექანიზმები ისეთ  მიკრობებთან გააზიარონ, რომლებიც ანტიბიოტიკებს ან სოკოს საწინააღმდეგო საშუალებებს არც კი შეხებიან.

ამ ცხრილში მოცემულია ანტიბიოტიკების ან სოკოს საწინააღმდეგო საშუალებების მიმართ წინააღმდეგობის გასაწევად გამოყენებული თავდაცვის სტრატეგიების რამდენიმე მაგალითი 

ანტიმიკრობული რეზისტენტობა ვითარდება მაშინ, როდესაც მიკრობები ამარცხებენ მათ გასანადგურებლად შექმნილ ანტიბიოტიკს ან სოკოს საწინააღმდეგო პრეპარატებს. ეს არ ნიშნავს, რომ თქვენი სხეული მდგრადია ანტიბიოტიკების ან სოკოს საწინააღმდეგო პრეპარატების მიმართ.

1. ანტიმიკრობული რეზისტენტობა შეიძლება ადამიანს განუვითარდეს მისი ცხოვრების ნებისმიერ ეტაპზე. რეზისტენტული მიკრობებით გამოწვეული ინფექციების მკურნალობა რთულია, ზოგჯერ კი შეუძლებელიც. ბევრ შემთხვევაში, ეს ინფექციები მოითხოვს ხანგრძლივ საავადმყოფოში ყოფნას, ექიმის დამატებით მეთვალყურეობას და მკურნალობას, რომელიც შეიძლება ძვირი და პოტენციურად ტოქსიკური აღმოჩნდეს.
2. ჯანსაღი ჩვევების დახმარებით თქვენ შეგიძლიათ საკუთარ თავის ინფექციებისაგან დაცვა და ამასთანავე მიკრობების გავრცელების შეზღუდვა.
3. ანტიბიოტიკების ან სოკოს საწინააღმდეგო საშუალებების საჭიროების შესახებ გაესაუბრეთ თქვენს ექიმს ან ვეტერინარს. ანტიბიოტიკები და სოკოს საწინააღმდეგო საშუალებები არ მოქმედებს ვირუსებზე, როგორიცაა მათ მიერ გამოწვეული გაციება და გრიპი. ეს პრეპარატები სიცოცხლის გადამრჩენელია, მაგრამ შეიძლება გამოიწვიოს გვერდითი მოვლენები და ანტიმიკრობული რეზისტენტობა. თუ ამ პრეპარატებს იღებთ და 24 საათის განმავლობაში დიარეის სამი ან მეტი ეპიზოდი გაქვთ, აცნობეთ ექიმს.
4. აცნობეთ თქვენს ექიმს თუ ცოტა ხნის წინ სხვა ქვეყანაში იმყოფებოდით ან იქ ჩაიტარეთ მკურნალობა. ანტიმიკრობული რეზისტენტობა მსოფლიოს ყველა რეგიონშია აღმოჩენილი. თანამედროვე ვაჭრობა და მოგზაურობა აძლევს რეზისტენტობას საშაულებას, რომ მან ადვილად გადალახოს საზღვრები და შესაძლებელია გავრცელდეს ისეთ ადგილებში, როგორიცაა საავადმყოფოები, ფერმები, საზოგადოება და გარემო.       5 რამ, რაც უნდა იცოდეთ

ანტიმიკრობული რეზისტენტობა მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე აქტუალური საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის პრობლემაა, რადგან მან:

• შეიძლება გავლენა იქონიოს ადამიანებზე ცხოვრების ნებისმიერ ეტაპზე.
• გავლენა მოახდინოს ჯანდაცვის, ვეტერინარიისა და სოფლის მეურნეობის ინდუსტრიებზე.
• შეიძლება ყველა ანტიბიოტიკი ან სოკოს საწინააღმდეგო საშუალება არაეფექტური გახადოს, რაც შეუჩერებელ ინფექციებს გამოიწვევს.

ანტიმიკრობული რეზისტენტობის გავრცელების შეჩერება უმნიშვნელოვანესია.

• პირველ რიგში ინფექციების თავიდან აცილება.
• რეზისტენტობის განვითარების შესანელებლად გააუმჯობესეთ ანტიბიოტიკების და სოკოს საწინააღმდეგო საშუალებების გამოყენება .
• ანტიმიკრობული რეზისტენტობის გავრცელების შეჩერება მისი განვითარების შემთხვევაში.

ყველას გვაქვს ჩვენი როლი შესასრულებელი, მოგზაურებიდან, ცხოველების პატრონებიდან და მომვლელებიდან დაწყებული, პაციენტებითა და ჯანდაცვის პროვაიდერებით დამთავრებული.

90 წელზე მეტი ხნის წინ პენიცილინის აღმოჩენის შემდეგ, მიკრობები აგრძელებენ ახალი ტიპის რეზისტენტობის განვითარებას ყველაზე ძლიერი პრეპარატების მიმართაც კი. მიუხედავად იმისა, რომ ანტიბიოტიკების განვითარება შენელდა, ანტიბიოტიკების მიმართ რეზისტენტობა არ შეცვლილა. ეს ცხრილი აჩვენებს, თუ რამდენად სწრაფად განვითარდა რეზისტენტობის მნიშვნელოვანი ტიპები ახალი ანტიბიოტიკების, მათ შორის სოკოს საწინააღმდეგო საშუალებების, დამტკიცებისა და გამოშვების შემდეგ.